Lexicon

Omzet en brutomarge

Q: Waarom is de omzet van een Belgische vennootschap niet altijd openbaar?

Vennootschappen die in het verkort of micro schema neerleggen, kunnen hun resultatenrekening laten beginnen met de brutomarge (code 9900) in plaats van met de omzet (code 70). De vermelding van de omzet is er facultatief.

Q: Is de brutomarge hetzelfde als de winst?

Nee. De brutomarge wordt berekend vóór de lonen, de afschrijvingen, de andere kosten, de financiële elementen en de belasting. De winst van het boekjaar (code 9904) komt veel lager.

Q: Is de omzet exclusief btw?

Ja. De omzet in de jaarrekening wordt exclusief btw voorgesteld.

Q: Kan de omzet worden afgeleid uit de brutomarge?

Nee, niet op een betrouwbare manier. Het bedrag van de aankopen en van de diensten en diverse goederen ontbreekt; het verkort of micro schema detailleert dat niet altijd.

De omzet (code 70) is het totaal van de verkopen en diensten van de onderneming, exclusief btw. De brutomarge (code 9900) is wat er van de bedrijfsopbrengsten overblijft na de aankopen en de diensten en diverse goederen; veel Belgische kmo's publiceren alleen die.

Twee manieren om de resultatenrekening te beginnen

In het volledig schema begint de resultatenrekening met de omzet (70) en detailleert ze daarna de andere opbrengsten en elke kostencategorie.

In het verkort en micro schema, gebruikt door kleine en microvennootschappen in de zin van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen (artikelen 1:24 en 1:25 WVV), kunnen de eerste lijnen worden samengevoegd tot één: de brutomarge (9900). De vermelding van de omzet is er facultatief. In de praktijk vermeldt een groot deel van de kleine vennootschappen alleen de brutomarge.

Gevolg: voor de meerderheid van de Belgische vennootschappen is de omzet niet openbaar. De drempels die een kleine of microvennootschap bepalen, liggen vast in het WVV en werden onlangs herzien; raadpleeg de geldende tekst voor de exacte bedragen.

Formules

Brutomarge (9900) = Omzet (70) + Wijziging in de voorraad goederen in bewerking (71) + Geproduceerde vaste activa (72) + Andere bedrijfsopbrengsten (74) + Niet-recurrente bedrijfsopbrengsten (76A) − Handelsgoederen, grond- en hulpstoffen, diensten en diverse goederen (60/61)

Codes en schema's
Code	Benaming	Schema's
`70`	Omzet	volledig (verplicht); verkort en micro (facultatief)
`9900`	Brutomarge	verkort, micro
`60/61`	Handelsgoederen, grond- en hulpstoffen, diensten en diverse goederen	verkort, micro (in het volledig schema opgesplitst in 60 en 61)
`76A`	Niet-recurrente bedrijfsopbrengsten (opgenomen in de brutomarge)	alle

Om alle vennootschappen te kunnen vergelijken, gebruikt ALTBS een "referentie-bedrijfsopbrengst": de omzet wanneer die gepubliceerd is, anders de brutomarge. Ratio's die door dit bedrag delen (EBITDA-marge, bedrijfsmarge, nettomarge) zijn dus alleen vergelijkbaar tussen vennootschappen die dezelfde basis gebruiken.

Uitgewerkt voorbeeld

Schrijnwerkerij Lambda BV, fictieve schrijnwerkerij:

Code	Rubriek	Bedrag
`70`	Omzet	900.000 €
`74`	Andere bedrijfsopbrengsten	10.000 €
`60`	Handelsgoederen, grond- en hulpstoffen	−360.000 €
`61`	Diensten en diverse goederen	−150.000 €
`9900`	Brutomarge	400.000 €

Legt Schrijnwerkerij Lambda neer in het verkort schema zonder de omzet te vermelden, dan ziet de lezer alleen 400.000 €. Hij kan niet weten of de onderneming voor 900.000 € heeft verkocht met veel aankopen, of voor 450.000 € met heel weinig aankopen.

Hoe u ze interpreteert

Brutomarge in procent van de omzet (wanneer beide bekend zijn): hier 400.000 / 900.000 = 44 %. Een schrijnwerkerij die veel hout aankoopt, heeft een lagere marge dan een adviesbureau, dat bijna niets aankoopt.
Volgens de sector: handel en distributie hebben doorgaans een lage brutomarge in procent, maar een hoge omzet. Diensten hebben het omgekeerde.
In de tijd: een dalende brutomarge bij een stabiele activiteit wijst vaak op een stijging van de aankoopprijzen die niet aan de klanten wordt doorgerekend.

Veelgemaakte fouten

De brutomarge aanzien voor de omzet. Dat is de meest voorkomende fout bij het lezen van een verkorte jaarrekening.
Twee vennootschappen vergelijken waarvan de ene haar omzet publiceert en de andere niet, op een ratio die door de "omzet" deelt.
Vergeten dat de brutomarge van het verkort schema niet-recurrente elementen bevat (76A), zoals een meerwaarde op een verkoop.
De Belgische boekhoudkundige brutomarge verwarren met de Angelsaksische "gross margin", die doorgaans alleen de kostprijs van de verkochte goederen aftrekt, niet de diensten en diverse goederen.

De omzet of brutomarge van een echte onderneming bekijken

Zoek een Belgische vennootschap op naam of ondernemingsnummer en open het tabblad "Rekeningen" om te zien wat ze publiceert.

Zoek een onderneming

Veelgestelde vragen

Waarom is de omzet van een Belgische vennootschap niet altijd openbaar?

In het verkort of micro schema kan de vennootschap haar resultatenrekening laten beginnen met de brutomarge (9900). De vermelding van de omzet (70) is er facultatief.

Is de brutomarge hetzelfde als de winst?

Nee. Ze wordt berekend vóór de lonen, de afschrijvingen, de andere kosten, de financiële elementen en de belasting.

Is de omzet exclusief btw?

Ja, de omzet in de jaarrekening wordt exclusief btw voorgesteld.

Kan de omzet worden afgeleid uit de brutomarge?

Nee, niet op een betrouwbare manier: het bedrag van de aankopen en van de diensten en diverse goederen ontbreekt.

Algemene educatieve inhoud. Dit is geen boekhoudkundig, fiscaal of juridisch advies.